GARİPLİK NEREDE, GARİP KİMDİR?

Bazen yaşananlar öylesine şaşırtıcıdır ki, insan gördüklerini anlamlandırmakta zorlanır. Beklemediği bir anda yalnız kalır, tanıdığı insanların davranışlarına anlam veremez. Doğru bildiği yollar sonuç vermeyince, umutları hayal kırıklığına dönüşünce kendi kendine sorar: “Bu kadar gariplik olur mu?”

İnsan kimi zaman başkalarını garipser, kimi zaman da kendisini. Yakın bildiği insanların değişen tavırlarına şaşırır; söyledikleriyle yaptıkları arasındaki farkı anlamaya çalışır. Bazen de çevresindekiler onu garip bulur. Çünkü herkesin aynı düşündüğü, aynı davrandığı bir dünyada doğru bildiğinden vazgeçmeyen insan, kolayca “farklı” ilan edilir.

Oysa insanlığın erdem haritası, renkleri ve desenleriyle güzeldir. Kimi zaman engin bir okyanusun derinliği, kimi zaman bir şelalenin huzur veren sesi gibidir. Kimi insan fırtınalar karşısında dimdik durur; kimi, gönül ikliminin her mevsiminde umudunu korur. Yaşadığı bütün zorluklara rağmen onurundan ve ilkelerinden vazgeçmeyen insanın duruşu, belki de bu yüzden garip karşılanır.

Korkuların, hırsların ve beklentilerin kol gezdiği bir hayatta insan onurunu incitmek ne garip… İnsanları sıkıntıya sokmak, hak edene hakkını vermemek ne garip… Üstelik bunu bir lütufmuş gibi sunup dünü unutmak, yarını hesaba katmamak da başka bir gariplik.

Memleketinden uzak düşen, bulunduğu yere yabancı kalan, tanımadığı insanların arasında şaşkınlık yaşayan kişidir gariban. Bazen insan, kendi yurdunda bile yalnız kalır. Sevgiden, merhametten ve sıcak bir yuvadan mahrum olmak da insanı garip düşürür. Yetim ve öksüz kalmak, gurbete düşmek, dışlanmak… Bütün bunlara rağmen onurunu ve ilkelerini koruyarak yaşamaya çalışmak…

Gariban gariptir; gariplik de çoğu zaman onun payına düşer.

Ama “garip” sözcüğünün anlamı yalnızca yoksullukla, gurbetle ya da yalnızlıkla sınırlı değildir. Hayatın içinde nice insan, nice düşünce önce anlaşılmamış; değeri ancak yıllar sonra fark edilmiştir. İyiler, düşünenler, mucitler… Zamanında garip karşılananların haklılığını sonradan kabul etmek mi garip, yoksa gerçeği geç anlayanların hâli mi?

Belki de insanı ayakta tutan, aklın ve maddenin ötesindeki değerlerdir: vicdan, sevgi, sabır, merhamet, şefkat ve teslimiyet… Bu değerler olmasaydı, önyargıların ve öfkenin savurduğu fırtınalarda insan hem kendine hem çevresine zarar verebilirdi. Hayat, içinden çıkılmaz bir karanlığa dönüşebilirdi.

Akıl elbette önemlidir; fakat aklıselimle düşünmek, kalbin sesini de duyabilmek gerekir. Gariplikleri olgunlukla karşılamak, güzeli örnek almak ve yaşananlardan ders çıkarmak… Bıkkınlığa kapılmadan, ilkelerden vazgeçmeden “Bu da geçer” diyebilmek… Asıl mesele belki de budur.

Hüzün tarlalarına mutluluk tohumları ekebilmek; bütün engellere rağmen umuda merhaba diyebilmek… Çünkü insan, bütün kusurlarına rağmen güzeldir. Mevlânâ’nın “Yaradan’dan dolayı yaratılanı hoş gör” düşüncesi de insana bunu hatırlatır. Çirkinliklerin içinde güzelliği görebilmek, güzelliği büyütmek ve umudu korumak…

İyi, doğru ve güzel olanın peşinden yürüdükçe hayat anlam kazanır. İnsanlık kapısını açan da değerlerdir.